تاریخ معماریتاریخ معماری جهانتاریخ معماری جهان تا معاصرمعماریهنر

سبک معماری رومانسک – تاریخ معماری جهان از آغاز تا معاصر

معماری رومانسک

پیش رومانسک

کارولنژی و اتونی

کارولنژی

درگیری بین اقوام مختلف اروپا تا سال ۷۵۰ میلادی طول کشید تا اینکه در این دوره امپراتوری فرانکها با نام ((کارولنژ)) قدرت را در اختیار گرفت و آرامش نسبی به اروپا بازگشت

قبایل بربر مسیحی و کلیسا به تدریج جانشین امپراتوری روم گردیدند و پایه های بی چون و چرای کلیسا و پاپها در قرون وسطی ریخته شد. این امر در زمانی به اوج خود رسید که در قرن پنجم میلادی پادشاه فرانکها به مذهب کاتولیک گروید، و کلیسای روم در رقابت با کلیسای ارتدوکس روم شرقی وارد عرصه جهان گردید. بربرها که خود هنر چندانی نداشتند، در مواجهه با میراث یونان و روم هنرشان شکل گرفت سرانجام با امپراتوری کارولنژها دوران احیاهنر .فرارسید

اواخر سده هشتم و یا سده نهم میلادی، شاهد یک پدیده بزرگ تاریخی بود که امروزه دوره احیای رم مسیحی در عصر شارلمانی، در تلاش بود که همانند کنستانتین رفتار کند و زمانیکه پاپ تاج شاهی را بر سر او نهاد، او را امپراتور این امپراتوری احیاء شده روم نامید، حکومت جدید امپراتوری مقدس روم نامیده شد. که تا یکهزار سال بعد گاه بزرگ گاه کوچکتر شد. ولی با انهدامش توسط ناپلئون در سال ۱۸۰۶ میلادی در اروپای مرکزی به حیات خود ادامه داد

شارلمانی بناهایی را به اقتباس از معماری رومی بنیاد گذارد که در میان آنها می توان به نمازخانه کاخ شارلمانی در ((آخن)) اشاره نموده و همچنین وضعیت ((دیر سن گال)) سوئیس (۸۱۹ میلادی) یکی از مجموعه بناهای ساخته شده در دوره شارلمانی است…

امپراتوری روم غربی ….صدر مسیحیت …رونق دوباره… (به حکومت رسیدن شارلمانی)-دربار آن در شهر آخن آلمان

اقدام شارلمانی:

یکپارچگی اروپای غربی

نماز خانه کاخ شارلمانی در آخن:(۸۰۵ م)

پلانی هشت ضلعی

ورودی مرکزی و ۲طرف آن برج مدور

فضای داخلی گنبد و طاق های جانبی پیرامونی آن به روشنی نقش مایه مداول معماری پیش رمانسک را به نمایش گذاشته و تلاش معمار این دوران را دردستیابی به حداکثر صراحت در طرح عناصر اصلی ساختمان و الهام پذیری از معمارری کلاسیک روم را عیان میسازند.

صومعه سن گال سوئیس (۸۱۹م)

صومعه ها نشان دهنده انزوای جامعه مذهبی در قرون وسطی

صومعه قرائت دینی ازشهر

کلیسا در مر کز صومعه

صومعه سن گال از قدیمی ترین صومعه های دوران کارولنژی

پلان شبیه صلیب رومی ….

۲برج مدور در دهانه غربی

دیر سن ریکیه فرانسه(۸۰۰ م)

دارای ۶ برج

تاکید بر مربع تقاطع (استفاده برای جایگاه خوانندگان و نمازخانه بدنه غربی)

ترکیب برج ناقوس با کلیسا …برج بر بالای مربع تقاطع

عرض راهروهای جانبی یک سوم عرض راهرو های اصلی

حکومت اتونی …..کلیسای سن میکائیل (۱۰۳۱ م)

پس از شکست جانشینان شارمانی، حکومت این ناحیه بدست اوتونی ها افتاد که معماری اوتونی مسیر اسلاف کارولنژی خویش را دنبال کرد، یکی از بناهای شاخص این دوره کلیسای ((دیر سین میکائل در هیلدسهایم)) است که در فاصله ۱۰۰۱ تا ۱۰۳۱ میلادی ساخته شده است تقسیم بندی برجها و بدنه جسیم آن کاملا مشخص است. در این کلیسا مراکز ثقل ساختمانی در شرق و غرب به خوبی مشهود است و صحن اصلی در حکم تالاری است که این دو برج (مراکز) را به هم متصل می کند.

در این کلیسا و بناهای فوق الذکر مقدمات معماری رومانسک را می توان ملاحظه کرد ولی آنچه در این گفتار قابل توجه است، تفکرات و اندیشه هایی است که بر جامعه رومانسک حاکم بوده و در آثار معماری بویژه در کلیساها مشهود است

معماری رومی وار

به هنر و معماری رایج در سده یازدهم و دوازدهم میلادی در سراسر اروپا را اطلاق میشود.

۱- این دوران بدان جهت، رمانسک یا رومانسک نامگذاری شد که بازگشتی به فرم های رومی در معماری و هنر پدیدار شد.

نوعی شیوه معماری در قرن یازدهم و دوازهم میلادی در ایتالیا است که در طراحی بناها از معماری رومی و بیزانس الگو برداری کرده و در تزئینات داخلی از شیوه معماری ایرانی تاثیرات فراوانی گرفت و بیشترین اثر را در    دوره های بعد بر روی معماری گوتیک گذاشت.

معماری رومانسک

با کیفیت توده‌ای آن، دیوارهای ضخیمش، طاقهای گردش، پایه‌ها محکم، تاقهای فنری برجهای بزرگ و دالانهای تزئین شده‌اش شناخته شده‌است.

هر ساختمانی شکل واضحی را نشان می‌دهد و به ندرت دارای نقشه‌های معمولی متقارن هستند بنابراین نمای کلّی آنها نسبت به ساختمانهای گوتیک که دنبالروش است ساده‌تر به نظر می‌رسد.

دارای روحیه ای ابداع گر و تجربه گرا بوده و سبکی بین المللی در آلمان، انگلستان، ایتالیا و بیشتر از همه در فرانسه است.

 طراحی کلیسا با در نظر گرفتن خصوصیاتی از قبیل:

سقف و تغییر سقفهای چوپی به طاقی و  شکل نورپردازی فضا و شکل و اندازه پایه ها به منظور دستیابی به فضای بیشتر و گنجایش جمعیت و افزایش نور داخل انجام می شود.

در این نوع معماری یک جفت برج عظیم چهارگوش وجود دارد. ستون‌ها کلفت‌ترند. فضای محراب کلیسا به منظور حضور افراد بیشتر گسترده‌تر است و برای جلوگیری از آتش‌سوزی از چوب در فضای کلیسا استفاده نمی‌شود. در این دوره نقش‌برجسته‌ها که حدود ۶۰۰ سال متروک مانده بودند، دوباره احیاء شدند و در ساختمان کلیسا به کار رفتند، به گونه‌ای که می‌توان گفت پیکرتراشی به جزء جدایی‌ناپذیر سردر کلیسا‌هاتبدیل شد.

بازگشت به قوس های نیم دایره در سازه و روی بازشوها که به همین جهت به آن رومانسک “رومی وار” میگویند.

-۲ استفاده از جرزهای سنگین وطاق های متقاطع چهار بخشی در راهروها

-۳ توجه فراوان به جایگاه معنوی و مذهبی کلیسا

-۴ کلیسا های این دوره بزرگ تر از کلیساهای قرون وسطی ۱ اجرا شد.

-۵ استفاده از ستون پیکره چسبیده به دیوار و تندیسهای (پیکره ها) مقدس به عنوان تزئینات نمای خارجی

-۶ استفاده از پلان مستطیل شکل باسیلیکایی (پلان محور گرا و طولی)

-۷ رمانسک در اروپا به طور مشخص در کشورهای ایتالیا و فرانسه، انگلستان، اسپانیا و آلمان دنبال شد.

-۸ پیکره تراشی در این دوره (پس از ۶۰۰ سال رکود در قرون سیاه) مجدداً رواج یافت و بیشتر در قالب نقش برجسته سازی به روی سنگ دنبال شد، از معروفترین این پیکره ها می توان به پیکره “آرمیای نبی” اشاره کرد.

-۹ پلان همه کلیساهای رومانسک ترکیب با سیلیکای رومی و دوباله در نزدیکی محراب است که در واقع فرم صلیبی رومی پلان کلیساها در این دوره تثبیت میشود. ارتفاع گرفتن نقطه برخورد دو بازوی این صلیب به شکل شاخصی در بناهای این دوران دیده میشود. (مانند کلیسای سن سرنن فرانسه)

سبک کلونی – بورگونی:

((کلیسای سن سرنن)) فرانسه یکی از بناهایی است که به این سبک ساخته شده و شرایط لازم برای ایجاد یک سقف سنگی با استفاده از تاق گهواره ای نیم دایره ای را داشته است. اینگونه کلیساها در بیشتر بخشهای جنوبی فرانسه ساخته شده اند و پیوند تنگاتنگی با کلیساهایی دارند که در امتداد جاده زائران به ((سانتیاگو)) و ((کومپوستلا)) در اسپانیایی شمالی سخته شده اند.

 

نقشه ساختمانی کلیسای سن سرنن از نظم و دقت هندسی فوق العاده ای برخوردار است.

مربع تقاطع که در دو سوی آن جزرهای بزرگ قرار دارند و خود با قوسهای سنگین مشخص می شود، به عنوان یک واحد برای سراسر کلیسا قرار گرفته است. در این طرح اندازی مربع وار هر بند صحن دقیقا برابر یک دوم تقاطع و هر یک از مربعهای راهروهای جانبی صحن برابر یک چهارم مربع تقاطع است، این نسبت در دیگر بخشهای ساختمان نیز رعایت شده است. نخستین نمونه اینگونه طرح اندازی، تقریبا سیصد سال پیشتر در نقشه((کلیسای دیرسن گال)) دیده شده است.

در منظره داخل کلیسای سن سرنن می بینم که نقشه هندسی طبقه همکف به طور کامل در دیوارهای صحن بازتاب یافته است. این دیوارها بوسیله نیم ستونهایی از یکدیگر مجزا شده اند که از گوشه های هر بند صحن به صورت قوسهای عرضی ادامه می یابند. این گونه مفصل بندی فضای درونی کلیسای سن سرنن بر سازماندهی هندسی نقشه ساختمان منطبق است و جنبه ای بصری به آن می دهد و این امر در فصل بندی دیوارهای بیرونی ساختمان تجلی یافته است.

کلیسای مزبور در مقیاس بزرگی ساخته شده است و آنهم دلایلی مختلف داشته که در مقدمه معماری رومانسک چنین نبوده است و همین مشخص شدن نمازخانه در نمای بیرون ساختمان که حجمی مشخص را نمایان کرده است از ویژگیهای معماری سبک کلونی- بورگونی است. تاقهای گهواره ای پیوسته از سنگ تراشیده در کلیسای سن سرنن فشار ثابتی را بر کل بنا آورده است. کلیسای سن سرنن را به حق باید یکی از شاهکارهای معماری رومانسک محسوب نمود، به خاطر ویژگیهایی که به ذکر آن پرداختیم.

کلیسای سن پیر فرانسه (۱۱۲۱ م)

کلیسای سن مارتین تورس

کلیسای کلونی دوم

کلیسای سن فیلیبرت فرانسه (۹۵۰م)

۱- سبک لومباردی:

قسمتهای شمالی آلمان در سده های میانه به لومباردی مشهودر بود.

از ویژگیهای معماری رومانسک لومباردی

می توان به عناصر تزئینی نظیر ردیف قوسهای زیر قرنیز لبه بام،

بالکانه پله پله قوسدار زیر شیروانی و گچبریهای مشخص کننده طبقات برج ها و همچنین تاقهای متقاطع سراسر راهروهای جانبی صحن و … اشاره کرد.

کلیسای اشپایر آلمان(۱۰۳۰ م)

در کلیسای اشاپر پس از بازسازی و ایجاد سقف قوس دار آن، برای هدایت نور بیشتر به داخل کلیسا از تاق جناغی چهار بخش متقاطع استفاده کردند که این تاقها بر روی قوسهای نیم دایره ای سوار می شد، در این قوس امکان تعبیه پنجره در زیر تاق وجود داشت.

کلیسای سن آمبر جودر میلان ایتالیا(قرن ۱۲ م)

در کلیسای سن آمبروجو با دهلیز سر گشاده ای روبرو می شویم که با یک هشتی دو طبقه در قسمت ورودی و یک برج هشت ضلعی، در انتهای شرق صحن قرار دارد و دارای دو برج کوتاه و بلند است که برج کوتاه در سده دهم و برج بلند در سده دوازدهم ساخته شده اند

سبک نرماندی:

به مناطق جنوبی آلمان، نورمان (نرمان) گفته می شده است. شیوهای که از معماری رومانسک در این مناطق معمول بود موجب شد که آثار معماری دیگری نیز به همین شیوه در کشورهای دیگر نظیر فرانسه و انگلستان بوجود آید. البته این سبک دوران تکامل خود را در فرانسه طی نمود پس از اینکه وایکینگها به آیین مسیحیت گرویدند در شمال ماندگار شدند و تقریبا به طور ناگهانی نشان دادند که مدیرانی ماهر و شایسته اند و به سرعت رموز معماری را آموختند و بناهایی در سبک رومانسک ایجاد کردند و چند سبک رومانسک را با نوآوری هایشان به اعتلاء رساندند که این سبک ها بعدا منبع اصلی سبک گوتیک گردیدند. از جمله مهمترین این سبک ها، سبک نرماندی بود که کلیسای با ارزشی همانند ((سنت آتین)) در کان فرانسه پدید آوردند

کلیسای سن ایتن در فرانسه (۱۰۹۷ م)

در کلیبسای سنت آتین که طرح فوق العاده جذابی دارد، پیش درآمدی بر نماهای دو برجی کلیساهای گوتیک است. چهار دیوار با جزر پشت بند، نمای مزبور را به سه بخش عمودی تقسیم کرده است که همگی با طرح صحن و راهروهای جانبی در داخل کلیسا مطابقت دارند. برجها نیز در بالای دیوارهای پشت بند خود دارای یک تقسیم بندی سه بخشی اند، و دریچه های ایجاد شده در دیوارهای آنها به ترتیب از طبقه پائین به بالا بزرگتر می شوند. کلاهکهای برجها از مختصات بعدی (گوتیک) هستند.

این بنا همانند کلیسا اشپایر در ابتدا بایستی دارای یک سقف چوبی می شد،

ولی دیوارها از همان آغاز کار شیوه تناوبی( نیم ستونهای ساده که یک در میان در مجاورت میله های متصل به ستونهای نیم دایره در بدنه نما قرار گرفته اند) به صورت بند بند تقسیم شده اند و این بازتابی از طراحی مربع وار دقیق نقشه ساختمانی است. این روش ستون بندی متناوب تا مدتها پس از سال ۱۱۱۰ میلادی به طرزی موثر و نتیجه بخش، بویژه از زمان ساخته شدن کلیسای اشپایر، که تصمیم به پوشاندن صحن با تاق گرفته شده، مورد استفاده بود. لیکن احتمال زیادی می رود که نخستین بار در اثر ملاحظات زیبایی شناختی به کاررفته شده باشد نه نیازهای ساختمانی.

به هر حال جرزهای مرکب یک در میان یکراست تا نقطه پاکار قوس بالا می روند و رگه های شاخه شاخه شان بلوکهای بزرگ و چهار گوشه تاق را به شش بخش تقسیم می کنند و بدین ترتیب یک تاق شش بخشی بوجود می آورند. ارتفاع و خیز این قوسها کوتاهتر گرفته شده است تا مانند تاقهای کلیسای سان آمبروجو برجسته به نظر نیایند. به اندازه ای که امکان گنجاندن یک ردیف ÷نجره زیر گنبدی را به معماران داده است. همچنین منظره ظاهری آنها به برخی از نخستین تاقهای جناغی شباهت دارد. در این نوع تاق رگه های اریب و عرضی تشکیل یک استخوان بندی ساختمانی می دهند، که تا اندازه ای قادر است قابهای تزئینی نسبتا سنگین بین آنها را تحمل کند.

کلیسای دوروم در شمال انگلیس (۱۱۳۰ م)

سبک توسکان:

یکی دیگر از سبکهای رایج در معماری رومانسک توسکان است که در ابتدا در بخشی از ایتالیا آغاز گردید و به همین نما خوانده شده . معماران این سبک به آسانی ویژگیهای سنی معماری خود را رها نکردند و در واقع خصوصیات معماری رومانسک را با آن درآمیختند ، چنانکه بناهایی که با شیوه های توسکانی ساخته شدند، بسیار تحت تاثیر ویژگی باسیلیکاهای صدر مسیحت هستند، به همین دلیل رومانسک سبک توسکان به رومانسک محافظه کار مشهور است.

کلیسای جامع پیزادر ایتالیا(۱۰۶۳ م)

از بناهای بارز این سبک می توان به گروه کلیسای پیزا در شهر پیزای ایتالیا و کلیسای ((سن مینیاتوآل مونته)) در فلورانس اشاره کرد. کلیسای جامع پیزا دارای پنج دالان است . در نگاه نخست به کلیسای مسیحیت آغازین شباهت دارد، ولی بازویی برآمده گنبد بالای تقاطع پوسته مرمرین غنی و بالکانه های چند قوسی نمای آن ویژگیهایی هستند که به سبک رومانسک تعلق دارد.

کلیسای سن مینیاتو آل مونته در ایتالیا (۱۰۶۲ م)

کلیسای سن مینیاتو آل مونته در فلورانس به سبکی خاص معماری مسیحیت آغازین را زنده کرده است. هر چند که قوس بندی دیوار و پوشش ظریف و هندسی آن از مرمر، چنان جلوه تزئینی زیبایی به نمای آن داده است که با نمای ساختمانی پیشین فاصله داد، سقف این کلیسا همانند بسیاری از کلیساهای توسکانی چوبی است، اما صحن آن ا داشتن قوسهای دیافراگمی از بالای جزرهای مرکب به سه بلوک برابر تقسیم شده است. نمای این کلیسا به بخشهای مختلفی تقسیم شده و در قسمت بالا یک سنتوری با تاق نماهای نیم دایره ای تعبیه گردیده است

تاریخ معماری تاریخ معماری جهان تاریخ معماری جهان تا معاصر معماری هنر  معماری

سبک آکتین:

اکتین نام منطقه ای در جنوب فرانسه است. در این منطقه معماری رومانسک ویژگیهایی را شامل است که آنرا قابل تفکیک و تشخیص می کند، از جمله این ویژگیها،

ایجاد گنبد بر روی کلیساها متاثر از معماری بیزانس و عدم وجود راهروی جانبی است،

همچنین سقف اصلی اغلب کلیساهای این سبک چوبی بوده و  سقف های گنبدی به عنوان پوشش زیرین و دوم اجرامی شده است.

کلیساهای این سبک و این ناحیه از نظر ارتفاع کوتاهتر از کلیسای واقع در فرانسه هستند،

کلیسای سن پیرانگلوم

یکی از بناهای این شیوه((کلیسای سن پیرانگلوم))است، که در سده دوازدهم ساخته شده و روی مربعهای تقاطع گنبدهایی ایجاد گردیده است، این کلیسا یک بازوی عرضی نسبتا بلند دارد که از ویژگیهای بارز این کلیسا و سبک آکتین است.

تاریخ معماری تاریخ معماری جهان تاریخ معماری جهان تا معاصر معماری هنر  معماری

پیکر تراشی و نقش برجسته سازی

پیکر تراشی وابسته به معماری که مدتی نزدیک به ۶۰۰ سال متروک و از یاد رفته بود، در دوران رومانسک مجددا رواج یافت و بیشتر در قالب نقش برجسته سازیی روی سنگ در بخش های مناسب همانند سر ستونها، بلای سر درها (اطراف سر درها) و حاشیه و قاب بندیهای تزئینی جلوه گر شده است

پیکره ها در این دوره برای تعریف بنا بوده و بیشتر جنبه قدیس سازی داشته تا واقع گرایی ، زیرا که تمام پیکره های این دوره از ظرافت بالایی برخوردار نبوده است. معروفترین پیکرههای این دوره را می توان پیکره ((آرمیای نبی)) و یا نقش مسیح را در پادشاهی نام برد

مضامین نقش برجسته ها عموما دینی و تمثالها در روایت انجیلی بود، تزئینات و بدنهای انسانها و حیوانات هم از نقوش هندسی قبایل وحشی شمالی و هم از صورتها و نگارهای به جا مانده از تمدن کلاسیک روم باستان الهام گرفته است.

در این دوره مجسمه به طور منفرد آنچنان رونقی نیافت و صرفا مجسمه های انسان و حیوانات از جنس مفرغ و یا چوب در آلمان طرفدارانی داشت. از نمونه های کلیساهایی که نقش برجسته سازی در نمای آنها به این سبک و روش کار شده، سر در ورودی ((کلیسای سن سرنن تروفیم))، سر در ((کلیسای گیل دوگارد))، سر ستون((کلیسای سن پیر)) و سر ستون ((کلیسای سن بنین)) را می توان نام برد. آنچه که در نقش برجسته سر در کلیسای گیل دوکارد چشم گیر است تاثیر ستون پیکره های یونانی است، ولی در اینجا با مضمونی دیگر ظاهر شده است اگر ستون پیکره یونانی زن است، اما این ستون پیکره نقش مردان است.

معبد باسیلیکا :

این معبد یکی از ابتکارات معماری روم محسوب می شود پلان این بنا مستطیل شکل است که بخش ابتداء وانتهای آن بصورت نیم دایره وقوس دار ساخته شده وپلانی مشابه کشتی دارد .کاربرد اصلی باسیلیکا بعنوان مذبح محسوب می شود.بخش داخلی باسیلیکا معمولاً دارای یک یادوردیف ستون است . بنای باسیلیکا همچنین مرکز خدمات شهر،محل معاملات شهری ،دادگاه وادارات دولتی محسوب می شده است . معروفترین باسیلیکاهای روم عبارتند از :

  ۱- اولپیا                 ۲- کنستاتین

اولپیا :

این بنا در سال ۱۱۲ م ساخته می شود ابعاد آن ۴۲ × ۱۳۰ متر است . ودر بخش داخلی دارای دو ردیف ستون مباشد ودو طرف پلان مستطیل شکل بصورت قوس دار ساخته شده اسن .

   ۲- کنستاتین

طاق نصرت :

بنای طاق نصرت به یادمان پیروزی ها وشخصیتهای بزرگ سیاسی ساخته می شود . پلان بنا مستطیل شکل واز ۳ قوس طاقدار تشکیل شده است .طاق وقوس مرکزی بزرگتر وقوسهای طرفین به صورت کوچکتر ساخته شده است. ۴ ستون کورنتی در بخش پائین بنا به همراه نقوش بنا برای تزئینات به کار رفته وبخش بالای بنا دارای کتیبه و نقوش برجسته می باشد .

 ستون یادبود رومی :

این ستونها به صورت استوانه ای شکل تا ارتفاع ۱۵ متر ساخته می شوند. بر روی این ستونها که به یادمان شخصیتهای بزرگ وفتح وپیروزی در جنگها ساخته می شود نقوش برجسته بصورت مارپیچ طراحی شده وتا رأس ستون استوانه ای ادامه می یابد.قطر برخی از ستونها تا ۵ متر می رسد مهمترین ستون یادبود در روم بنای یادبود تراژن می باشد .

معماری رومانسک (رومی وار):

اوضاع و احوال اجتماعی پیش از قرون وسطی در دوره های یونان و روم موجب شده بوده که آثار هنری، بطور کلی هنر معماری به رشد و تداوم و ماندگاری قابل ملاحظه ای برسد. این وضعیت تا چند قرن بعد هم در اروپا ودوام آورد، اما در نتیجه جنگها و کشمکشها فترتی پدید آمد، تا اینکه در این برهه از زمان هنر و سبک رومانسک پا به عرصه گذشت. چون در دوره امپراتوری کارولنژی و اتوئی مدتی ثبات سیاسی حاکم گردید که به طور مختصر به آن اشاره کردیم..

با آغاز نخستین دوره جنگهای صلیبی در اوایل سده دهم میلادی در اروپا، جمعیت های عظیمی از نقاط و شهرهای اروپای غربی به شهرهای مختلف مهاجرت کرده و پناهنده شدند، از جمله این شهرها، شهر اورشلیم بودت. این مکان در آن موقع سرزمین مقدس خوانده می شد.
پیش از جنگهای صلیبی دو طبقه اجتماعی در سراسر اروپا از قدرت و نفوذ بسیاری برخوردارد بودند که دسته اول فئودالها، ملاکین و بارون های ثروتمند بودند و هر کدام به فراخور میران پول و زمینهایی که در تملک خویش داشتند از نفوذ و قدرت خاصی برخورددار بودند و گروه دوم روحانیون مسیحی و مبلغین مذهبی و متولیان دیرهای بزرگ و کلیساها بودند که در میان مردم و همچنین در نزد حکومت های زمان خود مورد احترام و صاحب نفوذ بودند.

پس از نخستین جنگ صلیبی در عرصه های مردم مختلف ممالک اروپایی تحولاتی ایجاد شد که منجر به تثبیت مقام کلیسا به عنوان رهبر مردم، و دیگر ایجاد وضعیتی مناسب برای برقراری روابط تجاری با شرق گردید و سوم، آزادی و استقلال شهرها، و این امتیاز در صورتی حصول می گردید که شهروندان در کمک به جنگ مبالغی را پرداخت می کردند تا بتوانند برای شهر استقلال و آزادی نسبی به ارمغان آورند، و چهارم راههای ارتباطی تجاری با کشورهای مشرق زمین. همانند شریانهای اصلی انتقال اندیشه ها و علوم جدید به اروپا پدید آمد ه آنرا رومانسک یا رومی وار نامیده اند در حالی که وامدار اصولی از هنر رومی بود، اما خود به تنهایی هنری محض و اصیل قلمداد می شد.

اگر زمانی را برای پدید آمدن معماری رومانسک در نظر بگیریم باید به یک دوره دویست ساله اشاره کنیم یعنی سده های یازده و دوازده میلادی. در معماری رومانسک نکته قابل توجه و تامل احترام و جایگاه ویژه معنوی و مذهبی کلیساها است و همچنین عملکردهای مختلف این بنا برای سخنرانی و مواعظ، محل تجمع ها و تصمیم گیری ها است. همین امر موجب شد که افزایش شگفقت انگیزی در فعالیتهای ساختمانی پدید آید.

یکی از رهبانان قرن یازدهم به نام ((رائول گلابر)) در این باره گفته است که دنیا، خود را به جبه ای سفید از کلیسا می آراسته است. این کلیساها نه تنها با تعداد فراوانتری به وجود آمدند، بلکه عمدتا از کلیساهای آغاز قرون وسطی بزرگتر و پر تجمل تر ساخته شدند، و به ویژه بیشتر آنها نمای رومی داشتند. زیرا شبستان آنها بر خلاف سقف چوبی، تاق قوسی داشت و بدنه خارجیشان بر خلاف کلیساهای صدر مسیحیت و بیزانسی و کارولنژی و اوتونی با تزئینات معماری و پیکر تراشی تزئین می گردید.

از لحاظ جغرافیایی بناهای عمده به شیوه رومی در سراسر دنیای مسیحیت بوجود آمد. از شمال اسپانیا تا ناحیه رودخانه راین، و از مرز انگلیس و اسکاتلند تا قسمت مرکزی ایتالیا. در این میان بهترین و متنوع ترین نمونه های معماری محلی و متهورانه ترین ابتکارات فنی در فرانسه به منصه ظهور رسید۶٫ اگر عمده ترین ویژگیهای معماری رومانسک را بیان کنیم، بکارگیری قوسهای نیم دایره رومی در سقف ها ، همچنین استفاده از جرزهای سنگین بوده است.

نکته قابل توجه در معماری رومانسک این است که تغییرات پر دامنه ای پیدا کرده و تنوعات منطقه ای فراوانی را شامل می شود و همین امر موجب گردید مورخان معماری، آنرا سبکی فی نفسه کامل پنداشته و معتقد نیستند که پیش در آمد ناقصی برای سبک گوتیگ بوده باشد. بدین ترتیب معماری رومانسک علیرغم تنوعاتش، به سهولت قابل شناخت است و نخستین معماری حقیقی متعلق به سده های میانی به شمار می رود.

از دیگر ویژگیهای سبک رومانسک می توان به حجم های کلیساها از بعد معماری اشاره داشت که همگی از احجام هندسی ساده وبزرگ و با زاویه قائمه نظیر مکعب& مکعب مستطیل، استوانه و نیم استوانه تشکی یافته اند. بخشهای اصلی با قرار دادن دیوارهای یا ستونهای دراز در چهار چوبها تاب بندی خشتهای کوچکتر تقسیم شده اند سطوح بیرونی عناصر تزئینی بوده اند، این زمان بازتابی از چگونگی سازماندهی ساختمان به شمار می روند.
منبع:نواندیشان

 

برچسب ها
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

10 + 11 =

بستن